836

Werkt Aromatherapie? De Bewezen en Onbewezen Voordelen

Aromatherapie, ook bekend als essentiële olie therapie, is een holistische gezondheidstherapie die natuurlijke plantenextracten gebruikt om gezondheid en welbevinden te verhogen.

Hieronder leggen we uit wat het is, waar het vandaan komt, en hoe het werkt.

We maken een onderscheid tussen de onbewezen en bewezen voordelen.

Inhoud van dit artikel

Herkomst van aromatherapie

Hoewel het woord “aromatherapie” slechts in 1937 uit de pen van de Franse parfumeur en chemicus R.M. Gattefosse sproot, kent het gebruik van aromatische oliën een langer bestaan.

Reeds duizenden jaren geleden gebruikten de oude Chinezen, Indiërs, en Egyptenaren geurende plantencomponenten in olie, balsems, en hars voor medicinale en religieuze doeleinden. In de 10e eeuw beschreven de Perzen de destillatie van essentiële oliën als een welgekende techniek. Dit vond vanaf de 19e eeuw, vooral onder impuls van Franse dokters, ingang in de Westerse geneeskunde.

Volgens de National Association for Holistic Aromatherapy betreft aromatherapie de therapeutische toediening of het medicinale gebruik van geurende essentiële oliën voor holistische heling. Dus, om de gezondheid van lichaam, hoofd en geest te bevorderen.

Wat is een essentiële olie?

Een essentiële olie is een product verkregen uit ruw plantaardig materiaal, zoals wortels, zaden, bladeren, of bloesems. Het stomen, persen, of destilleren van deze plantdelen resulteert in een aromatische olie die de geur en smaak van de plant bevat.

Er zijn honderden essentiële oliën beschikbaar. Elk met unieke (helende) kenmerken, gebruiken, en effecten. Ze kunnen gecombineerd worden met elkaar voor een gemixt of versterkt effect.

Verschillende essentiële oliën hebben een verschillende mate van microbiële werking alsook antivirale, antischimmel, insecticide, antioxidant en natuurlijke pesticide eigenschappen.

Essentiele oliën zijn verkrijgbaar online, in de gezondheidswinkel, drogerij, apotheek, maar zelfs ook in de gewone supermarkt. Een overzicht van producten die je in Nederland kan aankopen vind je op Vitaminstore.

Hoe werkt aromatherapie?

Reuk is één van de eerste zintuigen die zich ontwikkelt bij een baby en helpt bij onze vroegste overleving. Onze eerste herinneringen betreffen dan ook reuken en smaken, die zich diep in het geheugen nestelen.

Het inademen van geuren oefent een meetbaar effect uit op spontane hersenactiviteit en cognitieve functie. Daarnaast speelt stimulatie van het reukzintuig een significante rol in de verandering van cognitie, gemoed, en sociaal gedrag, volgens een wetenschappelijke overzichtsstudie (bron).

Hoe aromatherapie werkt weten we niet helemaal zeker.

De meest voorkomende wetenschappelijke uitleg is dat de chemische deeltjes in de essentiële oliën de geurreceptoren in je neus triggeren en bericht sturen naar het limbisch systeem. Dit is het deel in je hersenen dat je emoties beheerst maar ook de controle van hartslag, bloeddruk, ademhaling, geheugen, stress en hormoonbalans beheert.

Weinig verwonderlijk dus dat geuren zo een sterke invloed op onze gedachten, gevoelens, handelingen en lichamelijk functioneren kunnen hebben.

Gebruik van aromatherapie

Aromatherapie kan op twee verschillende manieren gebruikt worden:

Inademen

Je kan essentiële olie verspreiden in de kamer via een luchtbevochtiger, diverse soorten verdampers, geurkaarsen, wierookstokjes en andere verspreidingsmiddelen.

Je kan ook een luchtspray aankopen of zelf maken. Aromatische verstuivers en parfums passen in dezelfde categorie van snel vervliegende luchtparfums.

Daarnaast komen de therapeutische effecten van aromatherapie best tot zijn recht tijdens een stoombad. Bijvoorbeeld door met je hoofd onder een handdoek boven een pot stomend water met enkele druppels eucalyptus te zitten om je sinussen en luchtwegen open te zetten.

Een andere mogelijkheid voor aromatherapie is om essentiële olie te druppelen op een gadget (zoals een armband of polsdoek) waar je doorheen de dag aan snuift.

Het inademen van de essentiële oliën geeft een aangename geur, kan zorgen voor respiratoire desinfectie en ontblokking, alsook psychologische voordelen.

Kies jij graag voor gebruiksgemak? Dan kan je een handige of elegante diffuser aanschaffen die de aromatherapie in jouw huiskamer verspreid.

Absorptie door de huid

Verder worden essentiële oliën vaak toegevoegd aan lotions, crème, of een draagolie maar ook aan bestaande huid- en haarverzorgingsproducten. Denk maar aan shampoo, conditioner, balsem, gezichtstoner, vloeibare zeep, klei maskers, tandpasta, of mondspoeling. Dit koop je zo in de winkel, of kan je zelf toevoegen.

Aromatherapie kan verder in de vorm van warme en koude kompressen. Sommige mensen voegen enkele druppels van hun favoriete essentiële olie toe aan hun bad of badzout.

Daarenboven wordt aromatherapie vaak gebruikt bij massages. Je kan op zoek naar een masseuse die ook geschoold is in aromatherapie. Of je experimenteer zelf met welke geuren je bijzonder rustgevend vindt of welke oliën jou best helpen bij stramme en pijnlijke spieren. Toevoeging van essentiële oliën aan massageolie zorgt voor een betere bloeddoorstroming en absorptie in de huid.

Onthou echter om essentiële olie nooit rechtstreeks op de huid aan te brengen. Meng het steeds in een draagolie of crème. Probeer eerst op een klein stukje huid om zeker te maken dat je de olie goed verdraagt.

Weet ook dat de meeste essentiële oliën niet geschikt zijn voor inwendig gebruik, tenzij anders vermeld op de verpakking.

Mogelijke voordelen van aromatherapie

Net zoals zoveel alternatieve behandelingen, won aromatherapie sinds de jaren ’70 enorm aan populariteit.

Enkele van de meest genoemde voordelen zijn onder andere:

  • Pijnhantering.
  • Verbetering slaapkwaliteit.
  • Vermindering stress, irritatie en angst.
  • Vermindering pijnlijke gewrichten.
  • Behandeling hoofdpijn en migraine.
  • Vermindering bijwerkingen chemotherapie.
  • Vermindering ongemak bij bevalling.
  • Verdediging tegen bacteriën, virussen, schimmels.
  • Bevordert vertering.
  • Verbetert palliatieve en ziekenzorg.
  • Verhoging weerstand.
  • Voordelen bij ziekten: astma, insomnia, vermoeidheid, depressie (bron, bron), ontsteking, perifere neuropathie, maandstonden, haaruitval, kanker, erectiestoornissen.

Psychotherapeuten gebruiken bij de behandeling van depressie soms ook aromatherapie. Het helpt de cliënt om in het huidig moment te blijven. Het kan ook een geconditioneerde respons uitlokken en goede herinneringen ophalen.

Aromatherapie als aanvulling bij een behandeling

Het eerste punt om te onderstrepen is dat aromatherapie een alternatieve, complementaire therapie is die de reguliere behandeling niet vervangt. Je kan het dus ter ondersteuning gebruiken voor een aantal gezondheidsklachten. Maar je doet er best aan om problemen te laten behandelen door een dokter of specialist en even je intentie om aan te vullen met essentiële oliën met hen te bespreken.

Aromatherapie wordt omschreven als een kunst en wetenschap door beoefenaars en adepten, maar wat zegt de wetenschap ervan?

We doken even in de wereld van de aromatherapie en kwamen al snel tot de vaststelling dat dit echt een specialisatiegebied is waarover heel wat bij te leren valt.

Logisch ook, want het gaat iedere keer over een andere plant waarvan de ‘essentie’ in een olie vervat zit.

Er valt genoeg onderzoek terug te vinden om te besluiten dat er werkzame elementen voor mens en dier terug te vinden zijn. Er is echter heel wat onduidelijkheid over de effectieve dosis en welke olie werkt voor welk probleem.

Bewezen voordelen van specifieke aromatherapie oliën

We geven een overzicht van enkele bekende aromatherapie oliën, maar bevelen ten sterkste aan om zeker goed je opzoekingswerk te doen als je op zoek bent naar aromatherapie voor specifieke klachten. Wij geven slechts het tipje van de ijsberg. De essentiële oliën werden niet naar orde van belangrijkheid geordend, maar louter alfabetisch geordend.

Wil je meteen weten welke olie je kan kopen in Nederland? Klik dan hier.

Basilicum Olie

De basilicum die we gebruiken in Italiaanse gerechten heeft een kalmerend, stress verminderend effect. In dieronderzoek zorgde het voor een daling in angst en een kalmerend effect (bron) met daarnaast ook een antioxidant en anti-ontstekingseffect (bron).

Een plant van dezelfde familie, Holy basilicum, werd in onderzoek beschreven als een adaptogeen kruid, dat veelbelovend is om fysieke en mentale stress mee te behandelen (bron) en voor een 1/3 minder stress zorgde (bron).

Bergamot olie

Bergamot is een zuur, bitter citrusfruit, dat je misschien herkent in Earl Grey Tea.

Uit mens- en dieronderzoek bleek dit angst remmend en stemming verbeterend (bron). Het zorgde tevens voor verhoogde positieve gevoelens na inademing in de wachtkamer van een geestelijk gezondheidscentrum (bron).

Citroen olie

De frisse geur van citroenolie zou ons mentaal een opkikkertje bezorgen. Het kan de stemming verbeteren (bron), alsook stress en depressie verminderen.

Eucalyptus

Eucalyptus wordt vaak gebruikt in hoeststroop en hoestsnoepjes. Stomen met eucalyptus olie helpt je luchtwegen opklaren bij griep of verkoudheid.

Uit een overzichtsstudie blijkt echter dat eucalyptus olie antimicrobiële, antiseptische, chemotherapeutische, respiratoire en gastro-intestinale stoornis behandeleffecten heeft. Daarnaast is het nuttig voor wondheling, als insecticide, insect werend, en natuurlijk pesticide. Het wordt verder gebruikt in parfum, voor het maken van zeep, en als ontvetter (bron).

Uit twee dieronderzoeken bleek verder dat eucalyptus olie opgelost in olijfolie sterk bijdraagt aan wondheling (bron) en dat het een sterke antioxidant is die de lever beschermt (bron).

Frankincense (wierook)

Frankincense is de geur die gebruikt wordt om de kerk te bewieroken.

Uit dieronderzoek blijkt dat frankincense stress vermindert (bron). Het vermindert tevens slaaptekort en heeft een antioxidant werking en is dus goed voor stresshantering (bron).

Bij mensen bleek het angst tijdens de bevalling te verminderen (2 studies) (bron).

Geranium olie

Ook geranium olie biedt voordelen bij angstbeheer.

Het vermindert angst tijdens de bevalling en verlaagt bloeddruk (bron). Geraniumolie heeft tevens een positief effect op angst bij mensen die opgenomen werden in het ziekenhuis met een hartaanval (bron).

Jasmijn olie

De sterk bloemige geur van jasmijn olie verhoogt welbevinden en romantische gevoelens, en kalmeert het zenuwstelsel, volgens een onderzoek bij mensen (bron).

In een later dieronderzoek verminderde het angst (bron). Er werd geen wetenschappelijk bewijs gevonden dat het een afrodisiacum is. Wel verhoogde het de alertheid (bron).

Kamille olie

Kamilleolie werkt relaxerend en kalmerend. Een massage met kamille olie verminderde angstsymptomen bij kankerpatiënten (bron).

Het zou ook een rol spelen bij eczema (bron).

Kruidnagel olie

Kruidnagel olie zorgt voor lokale verdoving, en wordt vaak aangebracht als lokale pijnstiller bij tandpijn. Daarnaast voorkomt het misselijkheid en opgooien. En het vermindert gasvorming in de darmen. Het heeft sterke antimicrobiële, antioxidant, en antifungus eigenschappen (bron. Het kan tevens  helpen bij de symptomen van astma (bron).

Lavendel olie

Lavendel werkt kalmerend, angst remmend, en vermindert slaapproblemen (bron). Onderzoek toonde aan dat het angst vermindert door invloed uit te oefenen op het limbisch systeem (deel van de hersenen dat emoties hanteert) (bron).

Een ander onderzoek bevestigde dat lavendel in de kamers van patiënten met hartkransslagader ziekte een verbetering in slaapkwaliteit en angstsymptomen teweeg bracht (bron). Het heeft een angstverminderend, kalmerend effect zonder te verdoven (bron).

Een wetenschappelijke overzichtsstudie van 71 onderzoeken toonde aan dat lavendelolie angst vermindert zowel door inhaleren als massage (bron).

Uit dieronderzoek bleek verder dat het ontsteking door allergieën en astma doet afnemen (bron)

Op de huid heeft het ook een antiseptisch effect voor kleine wonden, sneetjes, brandwondjes.

Patchouli olie

Patchouli olie wordt in de Ayurvedische geneeskunde gebruikt voor kalmte en relaxatie. In een recent onderzoek bij spoedverpleegkundigen verminderde het stress en verhoogde mededogen (bron).

Pepermunt olie

Uit een wetenschappelijke overzichtsstudie bleek dat de effecten van pepermuntolie vooral gastro-intestinaal zijn. Zo had het een impact op IBS, buikpijn en misselijkheid (bron).

Daarnaast zorgde het voor een verbetering van mentale focus en een vermindering van mentale vermoeidheid bij complexe taken (bron).

Rosemarijn olie

Rosemarijn olie kan astma symptomen zoals hoesten, slijm productie, en piepende ademhaling verminderen (bron).

Daarnaast stimuleert het haargroei. Het verbetert ook het geheugen, vermindert spierkrampen, en ondersteunt de bloedsomloop en het zenuwstelsel (bron).

Rozenolie

Rozenolie wordt gebruikt in heel wat huidverzorgingsproducten.

Het zou echter ook effect hebben op angst en pijn. Zo zorgde een zelf massage met een mix van essentiële oliën (waarbij de geur van rozenolie al gauw domineert) voor een daling van pijn en angst bij menstruele pijn (bron). Een voetbad met rozenolie hielp ook tijdens barensweeën (bron).

Salie olie

Uit een wetenschappelijke overzichtsstudie bleek dat salie olie zorgt voor minder gespannenheid, en het stresshormoon cortisol reguleert bij vrouwen (bron). Een ander onderzoek toonde dat het tijdens de menopauze de cortisol helpt verlagen (bron).

Tea Tree olie

Tea tree olie heeft een sterk antimicrobiële werking (bron). Het werkt antiseptisch, en helpt bij acne, roos, en huidschimmel infecties indien aangebracht op de huid. Het is heel effectief tegen verschillende soorten bacteriën en schimmels op de huid (bron).

Tijm olie

Tijm olie vermindert vermoeidheid, nervositeit en stress.

Uit dieronderzoek blijkt dat het ook een sterk antimicrobiële en antiseptische werking heeft (bron).

Valeriaan olie

Uit een wetenschappelijke overzichtsstudie bleek dat Valeriaanolie bij 6 op de 7 studies een positief effect heeft op slaap en angst (bron).

Gelijkaardige effecten vonden we voor Jatamansi olie, wat van dezelfde plantfamilie afstamt als valeriaan. De essentiële olie wordt gemaakt van de wortel van de plant. Het wordt in de Ayurvedische geneeskunde gebruikt om het brein te kalmeren en slaap te bevorderen. Uit dieronderzoek blijken de angst remmende effecten (bron).

Vetiver olie

Uit dieronderzoek blijkt dat Vetiver olie (Indische khusolie) angst remt vergelijkbaar met diazepam (bron). Hetzelfde resultaat werd gevonden met Vetiver extract (bron).

Ylang ylang olie

De zoet bloemige geur van Ylang ylang verbetert de stemming, werkt kalmerend, en verlaagt de bloeddruk. Bij verpleegkundigen zorgde een combinatie van ylang ylang, lavendel en bergamot voor een vermindering van angst en stress, en een daling in bloeddruk, hartslag en serum cortisol (bron).

Zwarte peper olie

Zwarte peper olie zou voor een betere bloeddoorstroming zorgen en helpen bij spierpijn en kneuzingen (bron). De combo van zwarte peper en gember helpt voor artritis en flexibiliteit.

Bijwerkingen

Ook al zijn essentiële oliën natuurlijke producten, doe je er goed aan steeds grondig het etiket en de gebruikersinformatie na te lezen. Aromatherapie-olie aangekocht in de natuurwinkel is wellicht puurder en beter betrouwbaar dan een goedkope geurkaars, parfum of wierookstok. Hoe zuiverder je kan gaan, hoe beter voor de gezondheid.

Daarnaast verlies je best niet uit het oog dat deze natuurlijke essentiële oliën ook chemisch werkzame stoffen bevatten. Ze kunnen dus schade toebrengen indien verkeerd gebruikt. Doe steeds voldoende opzoekingswerk of vraag raad aan een professioneel.

Hoewel er weinig bijwerkingen te verwachten zijn, is een allergische reactie, huiduitslag of irritatie, en zelfs hoofdpijn, en misselijkheid mogelijk.

Voorzichtigheid is dan ook geboden bij hooikoorts, astma, epilepsie, hoge bloeddruk, eczema, en psoriasis. Astma leiders die gevoelig zijn aan geuren, en voor wie geur een astma-aanval kan uitlokken, experimenteren best enkel onder medische begeleiding met aromatherapie.

Conclusie en koopadvies

Aromatherapie is een holistische geneeswijze met wortels in veel van de antieke culturen. Hoewel er duizenden positieve gebruikerservaringen terug te vinden zijn, tast de wetenschap nog in het duister over de effectieve werkingsmechanismen en correcte dosering.

Er zijn een aantal studies die de voordelen van specifieke essentiële oliën ondersteunen bij depressie, angst, stress hantering, het verbeteren van focus, het opklaren van de luchtwegen, het hanteren van pijn, en verbeteren van bloeddoorstroming.

Aromatherapie kan je verspreiden in je kamer via een handige of elegante diffuser. Je kan de essentiële olie ook mengen in je verzorgingsproducten. Vitaminstore heeft een mooi aanbod van aromatherapie oliën en benodigdheden.

Plaats een reactie

Over HappyHealthy

Oscar Helm, MSc Afslankcoach, voedingsdeskundige, psycholoog, dieetpsycholoog, orthomoleculair therapeut en bestsellerauteur

Hoi, ik ben Oscar Helm en in de afgelopen jaren heb ik duizenden mensen geholpen naar een gezonder gewicht en betere gezondheid.

HappyHealthy.nl trekt inmiddels ruim 10.000 bezoekers per dag en met mijn bestseller de Afslank Receptenbijbel laat ik zien dat afvallen zowel eenvoudig als leuk kan zijn!

Wil jij je kennis over afvallen testen? Doe dan deze test en ontdek direct je “Afslank IQ”.

Top artikelen

Koolhydraatarm Dieet: Uitleg, Gratis Schema + Voedingstabel

Wat is het koolhydraatarm dieet precies en wat kan je wel en niet eten. Ontdek hier een voedingstabe...

Intermittent Fasting: Uitleg, 9 Voordelen en 10 Schema’s

Intermittent Fasting / vasten (onderbroken vasten) schrijft voor wanneer en hoe lang je wel en niet ...

12 Tips om Snel Buikvet te Verbranden + 5 Fouten

Hoe kun je snel afvallen rond de buik? Ontdek 12 gouden buikvet verbranden tips en ontwijk 5 ernstig...

23 BewezenTips voor Snel Afvallen (zonder ongefundeerde hypes)

Hoe kan je snel afvallen? Ontdek 23 bewezen tips om snel gewicht te verliezen zonder ongefundeerde c...

HappyHealthy.nl wint prijs ‘Website van het Jaar’ 2020!

HappyHealthy op Facebook!

HappyHealthy Facebook

Oscar’s sapjes